Jousma is mij van mijn vaderlijke stam !

Mijn familienaam Jousma is een Friese achternaam, volgens het Meertens Instituut komt in 1947 de naam Jousma 220 keer voor en in 2007 440 keer.
Meertens Instituut, familienaam Jousma
In 1810 werd het koninkrijk Holland bij het franse keizerrijk van Napoleon Bonaparte ingelijfd. Dit had tot gevolg dat hier de Franse wetten moesten worden nageleefd. In Frankrijk was enige jaren daarvoor een wet gemaakt om een betere persoonsregistratie mogelijk te maken en werd de “Code Civil” (burgerlijk wetboek) ingevoerd. De burgerlijke stand werd ingevoerd in Nederland, registratie van geboorte, huwelijk en overlijden werd verplicht. Familienamen werden erfelijk in de vorm waarin ze werden gebruikt. In de periode tussen 1811 en 1812 werd iedereen in de gelegenheid gesteld om in het gemeentehuis officieel een familienaam aan te nemen.
Register van naamsaanneming 1811
Mijn voorvader Jan Ypes neemt in 1811 voor hem en zijn zoon de achternaam Jousma aan. De naam Jousma werd waarschijnlijk ontleend aan de boerderij waarop zij woonden, “Jousma-Sathe, onder de klokslag van Anjum”. De namen Jouswier, Jousterp, Jouswerd en Jousma-Sathe zijn allen afgeleid van de Friese mansnaam Jou. Deze voornaam was vroeger in Friesland zeer algemeen, maar komt tegenwoordig maar zelden meer voor, alleen nog in de verkleinvorm als Jouke. Kort gezegd betekend “sma” achter de Friese achternaam “zoon van”, dus betekend Jan Jousma, Jan zoon van Jou.
Van de familienaam Jousma zijn een paar familiewapens bekend. Het is echter niet zeker of een van deze wapens is toe te schrijven aan “onze” familie Jousma.
Mijn neef de heer Piet Bultsma, van Heraldisch Atelier Bultsma, heeft voor onze familie een familiewapen ontworpen.

Bron: Meertens Instituut, 29 december 2011.
http://www.meertens.knaw.nl/nfb/
Heraldisch Atelier Bultsma
http://www.wapenschilder.nl/
Eerder geplaatst op “Huizenonderzoek in de gemeente Kampen”, 29-12-2011.

Waar woonden mijn voorouders van vaderskant

Onze vakantie is vandaag begonnen. De eerste week zijn we thuis. Daarna gaan we twee weken varen met onze boot in Friesland. Het is de bedoeling dat we een route gaan varen. We willen starten in Woudsend, vandaar varen richting Grou, Burgum en dan naar Dokkum. Hier blijven we in ieder geval een aantal dagen liggen. Ik ga hier een bezoek brengen aan het Historisch Informatiecentrum Noordoost Fryslan. Ik wil graag onderzoek doen, naar waar mijn Friese voorouders gewoond hebben in Friesland.
Mijn oudst bekende voorvader Ype Jacobs (circa 1675-1732) was schipper en kalkbrander op Ezumazijl, later coopman te Ezumazijl. In 1728 kocht Ype Jacobs samen met zijn vrouw Rinske Lieuwes de helft van Humaldasathe, de andere helft was eigendom van Reistse Sapes en Sjieuke Rinses. In 1735 wonen hun kinderen Jacob Ypes en Lysbeth Reitses op deze boerderij en voeren daarna de familienaam Humalda.
Zoon Lieuwe Ypes, welgestelde holtkoper en kalkbrander, huwt te Schiermonnikoog met Martje Engelberts. Nakomelingen van Lieuwe Ypes, gebruiken verschillende familienamen waaronder Jousma, Botma en Douma.
Zoon Ype Lieuwes is gehuwd met Trijntje Lieuwes Sytsma (Sijtsma), in 1811 is hij huisman en mede gecommitteerde van de gezamenlijke geïnteresseerden in de Anjumer en Lioessener Polder. Hij is op St. Jakob, 25-07-1773, met attestatie vertrokken naar Lioessens.
Zoon Jan Ypes neemt in 1811 de familienaam Jousma aan. Jan Ypes is in 1818 eigenaar/bewoner van “Op de Soen”, floreennummer 6, te Lioessens en eigenaar van floreennummer 19. Volgens overlevering was hij een “grote boer” (45 ha) op “Jousma State”. In 1821 gaat hij echter failliet.
 Bron: Leeuwarder Courant 02-02-1821
Het is een mooie gelegenheid, wanneer wij in Dokkum zijn, om een en ander uit te zoeken in het Streekarchief. Graag zou ik ook een bezoek (per bus) brengen aan de Hervormde kerk van Lioessens, hier liggen een kind, Ype Jans en de vrouw, Jantje Folkerts Wierstra, van Jan Ypes Jousma begraven.
Vanuit Dokkum willen we onze reis vervolgen naar Leeuwarden. Ook hier willen we een aantal dagen blijven liggen. Een bezoek aan het “Princessenhof” en de tentoonstelling “Openbaar vervoer in Friesland” behoren hier tot de mogelijkheden. Vanaf Leeuwarden gaan we beginnen aan de terugreis naar Woudsend.
Leuke website:

Na de vakantie

De vakantie is weer voorbij en binnenkort ga ik weer aan de slag als vrijwilliger in de mediatheek van een scholengemeenschap. In de vakantieperiode heb ik nog een deel van de cursus “23 onderwijsdingen” gedaan. Ik heb onder andere kennis gemaakt met sociaal netwerken op internet en heb me aangemeld bij Facebook en Hyves. Ook ben ik op het Internet opzoek geweest naar informatie over digitaal archiveren. Door mijn belangstelling voor familie onderzoek ben ik al jaren bezig met het verzamelen en bewaren van familiedocumenten zoals geboortekaartjes, trouwkaarten, rouwkaarten, brieven, ansichtkaarten, foto’s en allerlei andere documenten. Van mijn moeder heb ik een pakket met brieven en andere documenten van de familie Jousma in bruikleen gekregen die ik wil gaan scannen en archiveren.
Verder heb ik van haar een tas gekregen met hierin het personeelsblad van de Vervoermaatschappij De Noord-Westhoek, N.W.H. jaargang december 1957 tot jaargang december 1970. Ik heb goede herinneringen aan de reisjes die werden georganiseerd voor de kinderen van het personeel van de N.W.H. Ik hoop dat er in het personeelsblad nog iets geschreven staat over deze kinderreisjes.
Uit het eerste nummer dat verscheen in december 1957 wil ik u het volgende citaat niet onthouden:
“Hoe kan de levende N.W.H. geschiedenis beter bewaard worden dan in dit blad? Ik gebruik de woorden levende geschiedenis in tegenstelling tot dode geschiedenis die in statistieken en jaarverslagen wordt vastgelegd. Bewaar de nummers van dit blad zorgvuldig – jaren later kunt u er nog veel plezier van beleven.” Hoe waar zijn die woorden, geschreven door de toenmalige directeur Herman Hesselink. Nu jaren later hoop ik inderdaad veel plezier te beleven bij het lezen van deze oude personeelsbladen.