Handwerktentoonstelling Zuiderzeemuseum

“Hand van de Maakster” is een tentoonstelling in het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen, te bezoeken van 22 mei tot 25 oktober 2015.
Het geeft een beeld van handwerkstukken, haar maaksters en de gebruikte technieken.
Een boeiende tentoonstelling waar je kunt kennismaken met allerlei vaardigheden, breien, haken, kantklossen, uit verleden en heden.
Daarnaast presenteert het museum een collectie van ruim tachtig merk- en stoplappen gemaakt in steden en dorpen rond de Zuiderzee.
00045

00046

00047

00048

Nuttige Handwerken

Eerder geplaatst op “Tassen die bij je passen”, 16 februari 2012.

Wanneer ik als jong meisje van een jaar of tien logeerde bij mijn opa en oma, kreeg ik van mijn tante die nog thuis woonde “handwerkles”. Mijn tante had een handwerkakte (akte K) en was handwerklerares. Ze werkte in de jaren vijftig als lerares handvaardigheid, op verschillende scholen, waaronder de basisschool van Laaghalerveen (buurtschap in de voormalige gemeente Beilen).
00063
Ik leerde met de hand te naaien, breien en borduren. Later op school hadden de vakken voor handvaardigheid en tekenen mijn bijzondere belangstelling. In de periode tussen eind jaren zeventig en eind jaren tachtig heb ik heel wat kleding zelf gemaakt en mooie truien en vesten gebreid. Daarna raakte deze hobby enigszins op de achtergrond. Maar enkele maanden geleden heb ik “de draad weer opgepakt”. Mijn eerste sjaal was zo gebreid. Nu ben ik aan een volgend werkstuk begonnen, het haken van een omslagdoek. Dit weekend, 17-19 februari 2012, wordt in Zwolle de Handwerkbeurs georganiseerd. Ik ga morgen samen met mijn dochter, mijn twee zusjes, de vriendin van mijn neef en mijn neefje naar de beurs. Allemaal hopen we hier enige creatieve ideeën op te doen!

Breivreugd, Breigids en Breiwerk-gids

3 Suisses, verschillende nummers uit jaargang 1954, 1955 en 1956.
Auteur(s)
3 Suisses

Titel
Breivreugd
Breigids
Breiwerk-gids
Uitgever
3 suisses
Wolfabrieken, Tilburg
Jaar
Nummers uit Jaargang 1954, 1955 en 1956
Druk
1
Afmeting
22 x 28,5 cm.
Inhoud
Breipatronen voor dames, meisjes, heren en jongens.
Opmerking
In totaal gaat het om patronen in 30 nummers
Pagina’s
8
Trefwoord
Wol, breipatronen – SISO 625.6
Breipatronen op aanvraag.

Margriet Kleuterbreishow 1957

Margriet Kleuter Brei Show
1957

Auteur(s)
Margriet

Titel
Margriet Kleuterbreishow
Uitgever
Margriet, Weekblad voor Moeder en Kind, De Geïllustreerde Pers N.V. Amsterdam
Jaar
1957
Druk
1
Afmeting
26 x 36 cm.
Inhoud
Meer dan 100 modellen met gratis bijlage
Bijlage
Beschrijvingen der modellen. Gratis bijlage behorende bij de “Margriet” Kleuterbreishow
Pagina’s
80
Trefwoord
Wol, breipatronen, Margriet – SISO 625.6

Scheepjes-Breiboek No.5 circa 1950

Uit de collectie tijdschriften, uit de jaren vijftig, die ik jaren geleden van mijn moeder gekregen heb.
Auteur(s)
Scheepjeswol

Titel
Scheepjesbreiboek No. 5
Uitgever
N.V. Koninklijke Veenendaalsche Sajet- en vijfschachtfabriek
v.h. Wed. D.S. van Schuppen & Zoon, Veenendaal
i.s.m. Uitgevers Mij. “Ons Vrije Nederland” N.V., Utrecht
Jaar
Waarschijnlijk voorjaar 1950 ?
Druk
1
Afmeting
19,4 x 26 cm.
Inhoud
Op bladzijde 3: Voor ons Meisje, meisjesjurk van Scheepjesparelwol leeftijd ca. 4 jaar. Verder een groot aantal andere breipatronen.
Pagina’s
34
Trefwoord
Wol, breipatronen, Scheepjeswol – SISO 625.6

“Oefening baart kunst”

“Breien, naaien, stoppen, merken, borduren” 1) waren tot de 20e eeuw een belangrijk deel van de dagelijkse bezigheden van de vrouw. Niet als vrijetijdsbesteding, maar voor veel vrouwen was het vaak (bittere) noodzaak om goed te kunnen omgaan met naald en draad. Textiel was duur en linnengoed en kleding werden in een huishouding intensief gebruikt. Een linnenuitzet werd bovendien vaak door de meisjes zelf gemaakt, voordat ze het huis uitgingen.
In vroeger jaren gingen meisjes veelal tot hun 12e jaar naar school. Vanaf die leeftijd en soms zelfs jonger werkten zij mee in het huishouden, op het land, in de spinnerij, in de weverij, in de blekerij of in de winkel. Voortgezet handwerkonderwijs werd op allerlei manieren en in verschillende scholen gegeven aan deze meisjes. 
Voor dochters van welgestelde ouders waren er de kostscholen (ook  wel Franse kostscholen genoemd), of thuis les door een huislerares of gouvernante. 
De weeshuisscholen; de lessen op het gebied van handwerk omvatten breien, wol- en linnennaaien, borduren, kanten naaien en klossen en herstelwerk. 
Avondnaaischolen; onderwijs in de beginselen van het naaien. Onderwijs te geven in “nuttige handwerken”
De linnennaaisters, zij gaven hun leerlingen les in de praktijk.
Letterlap: lap om zich te oefenen in het borduren van merkletters.
Een letterlap bevat alleen maar alfabetten in verschillende grootte en uitvoering.
Merklap: geborduurde alfabetten en motieven willekeurig gerangschikt om borduurvaardigheden te vergroten.
Het borduren van een merklap behoorde tot de opvoeding van meisjes van +/- 6 tot 12 jaar, in de 16e tot de 20e eeuw.
Op merklappen zijn letters en motieven geborduurd die als voorbeeld dienden om linnengoed te merken. Dit merken was noodzakelijk voor linnengoed dat naar een gezamenlijk bleekveld werd gebracht om weer spierwit te worden. Ook konden geborduurde  merken als herkenningsteken gebruikt worden om verdronken personen te identificeren. Veel van de gebruikte motieven hebben een symbolische betekenis (Merklapmotieven en hun symboliek, Albarta Meulenbelt-Nieuwburg).
Borduurlap: begin 19e eeuw worden er lappen gemaakt die een mooie geborduurde rand hebben en de motieven worden meer symetrisch gerangschikt. Op een borduurlap is niet altijd een alfabet geborduurd. 
Stekenlap: op een stekenlap worden verschillende borduursteken en borduurtechnieken geoefend. 
Stoplap: een lap waarop je moet leren stoppen of waarmee een gat wordt dichtgemaakt. Herstellen van stoffen. 
Naailap: oefenlap voor het maken van naden, zomen, stiksels, gaten, knoopsgaten en spliten.
Broddellap of breilap: oefenlap om het breien te leren. Vooral breisteken met variaties in het recht en averecht breien en ajour- of kantbreien. Wordt tegenwoordig ook breirol genoemd. Vooral toegepast in de 19e en begin 20e eeuw. 
Bronnen:
1) Letter voor letter, merklappen in de opvoeding van Friese meisjes, 
Gieneke Arnolli 
Rosalie Sloof  
Stop- en borduurlappen, 
Bix Schipper-van Lottum
Wikipedia

Op de boot

Twee nachten, in mijn eentje op de boot. Zo nu en dan doe ik dat, even een dag alleen op pad en morgen een heerlijke verwenmiddag bij de kapper en de schoonheidsspecialiste. Verder heb ik twee tassen met spullen meegenomen, boeken, tijdschriften, haakwerk, borduurwerk, een pakket met nieuwe breiwol, patronen en de nieuwe gemaakte tassen om te fotograferen voor het weblog. Het zal er wel op neer komen dat ik maar de helft van de leuke dingen doe, van wat ik graag zou willen doen. Maar dat maakt allemaal niet zoveel uit. Ik ga in ieder geval genieten.